ІНКЛЮЗИВНИЙ РОЗВИТОК НАЦІОНАЛЬНОЇ ЕКОНОМІКИ В УМОВАХ ГЛОБАЛЬНОГО VUCA-СВІТУ

Ключові слова: економічний розвиток, інклюзивний розвиток, світ VUCA

Анотація

У статті досліджено проблему суперечності між необхідністю забезпечення інклюзивного розвитку національної економіки та зростаючою нестабільністю глобального економічного середовища, що характеризується мінливістю, невизначеністю, складністю та неоднозначністю. Невирішена проблема полягає у відсутності інтегрованих теоретичних і практичних підходів, які одночасно враховують інклюзивне зростання, економічну стійкість та адаптивне управління в умовах динамічного середовища. Метою дослідження є аналіз механізмів і стратегічних підходів, що дозволяють національним економікам досягати інклюзивного розвитку в умовах VUCA-світу. У процесі дослідження було систематизовано та узагальнено теоретичні підходи щодо розвитку національної економіки, у результаті чого розроблено розширену матрицю «VUCA - інклюзивний розвиток національної економіки». Доведено, що інклюзивні економічні системи мають вищу здатність до поглинання шоків та підтримання соціальної стабільності. Наукова новизна дослідження полягає в інтеграції концепції VUCA з теорією інклюзивного економічного розвитку. У дослідженні запропоновано цілісну концептуальну модель, що поєднує динаміку VUCA з результатами інклюзивного розвитку, соціальною згуртованістю, та стійкістю до криз. Практична значущість дослідження визначається можливістю його застосування у формуванні економічної політики та стратегічного управління на національному рівні. Запропоновані концептуальна модель може бути використана для розробки адаптивної та інклюзивної економічної політики, спрямованої на підвищення стійкості до зовнішніх шоків, формування інтегрованих стратегій розвитку, що поєднують економічне зростання, соціальну інклюзію та технологічну модернізацію. Отримані результати формують методологічну основу для вдосконалення процесів прийняття управлінських рішень в умовах невизначеності, що дозволяє передбачати ризики, зміцнювати інституційну спроможність та сприяти сталому зростанню й інклюзивному соціально-економічному розвитку національної економіки.

Посилання

Gupta, J., Pouw, N. R. M., & Ros-Tonen, M. A. F. (2015). Towards an elaborated theory of inclusive development. European Journal of Development Research, 27(4), 541–559. https://doi.org/10.1057/ejdr.2015.30.

Anand, Rahul & Mishra, Saurabh & Peiris, Shanaka. (2013). Inclusive Growth: Measurement and Determinants. SSRN Electronic Journal. https://doi.org/10.2139/ssrn.2282970.

Saher, L., Tambovceva, T., & Miśkiewicz, R. (2021). Research progress and knowledge structure of inclusive growth: A bibliometric analysis. Virtual Economics, 4(4). https://doi.org/10.34021/ve.2021.04.04(1).

Skrylnik, A., Skrylnyk, O., Kulakova, S., & Byba, V. (2018). Inclusive economic growth in Ukraine: The social aspect. International Journal of Engineering & Technology, 7(4), 608–612. https://doi.org/10.14419/ijet.v7i4.8.27315.

Bennett, N., & Lemoine, G. J. (2014/2015). What a difference a word makes: Understanding threats to performance in a VUCA world. Business Horizons, 57(3), 311–317. https://doi.org/10.1016/j.bushor.2014.01.001.

Sarkar, A. (2016). We live in a VUCA world: The importance of responsible leadership. Development and Learning in Organizations, 30(3), 9–12. https://doi.org/10.1108/DLO-07-2015-0062.

Mack, O., et al. (2015). Managing in a VUCA world. Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-16889-0.

Minciu, M., et al. (2025). Challenges of the VUCA world and sustainability. Sustainability, 17(14), 6600. https://doi.org/10.3390/su17146600.

Minciu, M., et al. (2025). Adaptive strategies in a VUCA environment. Technological and Economic Development of Economy. https://doi.org/10.3846/tede.2024.22058.

Baker, S. R., Bloom, N., & Davis, S. J. (2016). Measuring economic policy uncertainty. The Quarterly Journal of Economics, 131(4), 1593–1636. https://doi.org/10.1093/qje/qjw024.

Shoag, D., & Veuger, S. (2016). Uncertainty and the geography of the Great Recession. Journal of Monetary Economics, 84, 84–93. https://doi.org/10.1016/j.jmoneco.2016.11.002

Fortin, I., Hlouskova, J., & Sögner, L. (2023). Financial and economic uncertainties and their effects on the economy. Empirical Economics, 64, 481–521. https://doi.org/10.1007/s10663-023-09570-3.

Herrera, M. (2016). Innovation for impact: Business innovation for inclusive growth. Journal of Business Research, 69(5), 1725–1730. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2015.10.045.

Schoneveld, G. (2020). Sustainable business models for inclusive growth: Towards a conceptual foundation of inclusive business. Journal of Cleaner Production, 277, 124062. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2020.124062.

Chaikin, O., Usiuk, T. (2019) The Imperatives of Inclusive Economic Growth Theory. Scientific Horizons, no 22(11), pp. 3–12. https://doi.org/10.33249/2663-2144-2019-84-11-3-12.

Chaikin O. (2024). Sustainable industry and innovations as the national economy inclusive development drivers. International Scientific Journal "Internauka". Series: "Economic Sciences", no 12. https://doi.org/10.25313/2520-2294-2024-12-10578.

Gupta J., Pouw N. R. M., Ros-Tonen M. A. F. Towards an elaborated theory of inclusive development. European Journal of Development Research. 2015. Vol. 27, No. 4. P. 541–559. DOI: https://doi.org/10.1057/ejdr.2015.30.

Anand R., Mishra S., Peiris S. Inclusive Growth: Measurement and Determinants. SSRN Electronic Journal. 2013. DOI: https://doi.org/10.2139/ssrn.2282970.

Saher L., Tambovceva T., Miśkiewicz R. Research progress and knowledge structure of inclusive growth: A bibliometric analysis. Virtual Economics. 2021. Vol. 4, No. 4. DOI: https://doi.org/10.34021/ve.2021.04.04(1).

Skrylnik A., Skrylnyk O., Kulakova S., Byba V. Inclusive economic growth in Ukraine: The social aspect. International Journal of Engineering & Technology. 2018. Vol. 7, No. 4. P. 608–612. DOI: https://doi.org/10.14419/ijet.v7i4.8.27315.

Bennett N., Lemoine G. J. What a difference a word makes: Understanding threats to performance in a VUCA world. Business Horizons. 2014. Vol. 57, No. 3. P. 311–317. DOI: https://doi.org/10.1016/j.bushor.2014.01.001.

Sarkar A. We live in a VUCA world: The importance of responsible leadership. Development and Learning in Organizations. 2016. Vol. 30, No. 3. P. 9–12. DOI: https://doi.org/10.1108/DLO-07-2015-0062.

Mack O., Khare A., Krämer A., Burgartz T. Managing in a VUCA world. Cham: Springer, 2015. DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-319-16889-0.

Minciu M., et al. Challenges of the VUCA world and sustainability. Sustainability. 2025. Vol. 17, No. 14. Art. 6600. DOI: https://doi.org/10.3390/su17146600.

Minciu M., et al. Adaptive strategies in a VUCA environment. Technological and Economic Development of Economy. 2025. DOI: https://doi.org/10.3846/tede.2024.22058.

Baker S. R., Bloom N., Davis S. J. Measuring economic policy uncertainty. The Quarterly Journal of Economics. 2016. Vol. 131, No. 4. P. 1593–1636. DOI: https://doi.org/10.1093/qje/qjw024.

Shoag D., Veuger S. Uncertainty and the geography of the Great Recession. Journal of Monetary Economics. 2016. Vol. 84. P. 84–93. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jmoneco.2016.11.002.

Fortin I., Hlouskova J., Sögner L. Financial and economic uncertainties and their effects on the economy. Empirical Economics. 2023. Vol. 64. P. 481–521. DOI: https://doi.org/10.1007/s10663-023-09570-3.

Herrera M. Innovation for impact: Business innovation for inclusive growth. Journal of Business Research. 2016. Vol. 69, No. 5. P. 1725–1730. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2015.10.045.

Schoneveld G. Sustainable business models for inclusive growth: Towards a conceptual foundation of inclusive business. Journal of Cleaner Production. 2020. Vol. 277. Art. 124062. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2020.124062.

Chaikin O., Usiuk T. The imperatives of inclusive economic growth theory. Scientific Horizons. 2019. Vol. 22, No. 11. P. 3–12. DOI: https://doi.org/10.33249/2663-2144-2019-84-11-3-12.

Chaikin O. Sustainable industry and innovations as the national economy inclusive development drivers. International Scientific Journal “Internauka”. Series: Economic Sciences. 2024. No. 12. DOI: https://doi.org/10.25313/2520-2294-2024-12-10578.

Переглядів статті: 0
Завантажень PDF: 0
Опубліковано
2026-05-20
Як цитувати
Чайкін, О. (2026). ІНКЛЮЗИВНИЙ РОЗВИТОК НАЦІОНАЛЬНОЇ ЕКОНОМІКИ В УМОВАХ ГЛОБАЛЬНОГО VUCA-СВІТУ. Економіка та суспільство, (86). https://doi.org/10.32782/2524-0072/2026-86-77